Blog Dementie
Dementie is een overkoepelende term voor veel verschillende ziektes. De ziekte van Alzheimer is een van de bekendste oorzaken van dementie. Andere veelvoorkomende vormen van dementie zijn vasculaire dementie, Lewy body dementie (LBD) en Frontotemporale dementie (FTD).
Hoewel al deze ziektes overeenkomsten vertonen, zijn er ook verschillen. Ze tasten de hersenen aan en leiden tot een geleidelijke achteruitgang van de geestelijke gezondheid. Bovendien kunnen er combinaties van deze ziektes voorkomen. De juiste diagnose biedt duidelijkheid over de toekomstverwachtingen. Hoe eerder je het weet welke vorm van dementie je hebt, des te beter je met de situatie om kunt gaan. Een diagnose draagt bij aan de erkenning van deze aandoening. Hieronder vind je een overzicht van de meest voorkomende vormen van dementie.
Alzheimer
Zeventig procent van de mensen met dementie lijdt aan de ziekte van Alzheimer.
Het begint vaak met vergeetachtigheid, maar vaak merken we dat niet meteen op. Naarmate de ziekte zich vordert, wordt de vergeetachtigheid duidelijker en komen er ook andere symptomen naar voren. Denk aan taalproblemen zoals moeite hebben met het vinden van woorden of het begrijpen van taal. Het niet meer kunnen herkennen van voorwerpen, bijvoorbeeld niet meer weten hoe je een schaar gebruikt. Bepaalde handelingen niet meer uit kunnen voeren, bijvoorbeeld bankzaken regelen of koken. En het onjuist beoordelen van situaties, bijvoorbeeld het veilig beklimmen van een ladder.
Vasculaire dementie
Vasculaire dementie ontstaat door een verminderde bloedtoevoer naar de hersenen. Bij een op de zes mensen met dementie is vaatschade de hoofdoorzaak. De symptomen die iemand met vasculaire dementie heeft, zijn afhankelijk van het hersengebied dat is beschadigd. Er zijn veel verschillen in de verschijnselen die voorkomen bij mensen met vasculaire dementie. Vaak valt op dat de persoon met vasculaire dementie langzamer gaat denken, spreken en handelen. De concentratie verloopt moeizamer en naast de mentale achteruitgang kunnen er ook lichamelijke verschijnselen optreden, zoals langzamer lopen en wankelen. Soms kan zelfs verlamming of gevoelloosheid optreden.
Lewy body dementie (LBD)
Lewy body dementie (LBD) veroorzaakt sterke schommelingen in de mentale achteruitgang. Verschijnselen als het beven van lichaamsdelen, stijfheid en een afwijkende manier van lopen lijken op de ziekte van Parkinson. Iemand met Lewy body dementie heeft in het begin geen geheugenproblemen of moeite met het uitvoeren van handelingen. Vaker zien we dat het moeilijk is de aandacht bij een activiteit te houden. Mensen met Lewy body dementie hebben vaak last van hallucinaties, waarbij zij dingen zien die er niet zijn. Ze zijn vaak gevoelig voor bijwerking van medicatie tegen hallucinaties, wat een extra probleem kan vormen. Het verloop van de achteruitgang bij een persoon waarbij Lewy body dementie is vastgesteld, verloopt wisselend. Hoe iemand zich voelt, verschilt per dag. Men kan zich regelmatig verward voelen en er kunnen ook verschijnselen van depressie of wanen optreden.
Frontotemporale dementie
Frontotemporale dementie komt vaker voor op jongere leeftijd, tussen 40 en 60 jaar. Bij frontotemporale dementie zijn de hersencellen in de frontaalkwab (gedragsgebied) en de temporaalkwab (taalgebied) aangetast. Veranderingen in gedrag vallen meestal als eerste op. Ook kunnen problemen met taal en spraak, begrip, lezen en schrijven de eerste symptomen zijn. Bij anderen kunnen juist motorische problemen optreden, zoals moeizamer bewegen, trillen, moeite met lopen, vaak vallen en problemen met de coördinatie. Geheugenproblemen komen vaak pas in een later stadium. Het verloop van frontotemporale dementie is onvoorspelbaar. De levensverwachting is na de diagnose gemiddeld zes tot acht jaar.
Bij twijfel over welke vorm van dementie je naaste mogelijk heeft
Mocht je twijfelen of jij of je naaste dementie heeft, en welke vorm van dementie je naaste mogelijk heeft, neem dan contact op met je huisarts. Jouw eigen huisarts kent je goed en kan onderzoek uitvoeren en je indien nodig doorverwijzen naar een specialist. Een vroegtijdige diagnose biedt duidelijkheid en zorgt ervoor dat je tijdig ondersteuning krijgt.
Bij de Geheugenwinkel Tilburg kun je vrijblijvend binnenlopen voor vragen over vergeetachtigheid en dementie of voor een praatje met een van de vrijwilligers of dementieconsulenten.
Geschreven door: Professionals van De Wever
Projectmanager / Programmamanager DOT | Wetenschap-Innovatie – Onderzoek
Expertteam Dementie | De Wever in Tilburg